apus

apus

See also: Apus and APUs

Galician

Verb

apus

  1. (reintegrationist norm) first-person singular preterite indicative of apor

Hungarian

Pronunciation

  • IPA(key): [ˈɒpuʃ]
  • Rhymes: -uʃ
  • Hyphenation: apus
  • Syllabification: a‧pus

Etymology 1

From apa (father) +‎ -us (diminutive suffix).

Noun

apus

  1. dad, daddy
    Synonym: apu
Declension
Inflection (stem in -o-, back harmony)
singular plural
nominative apus apusok
accusative apust apusokat
dative apusnak apusoknak
instrumental apussal apusokkal
causal-final apusért apusokért
translative apussá apusokká
terminative apusig apusokig
essive-formal apusként apusokként
essive-modal
inessive apusban apusokban
superessive apuson apusokon
adessive apusnál apusoknál
illative apusba apusokba
sublative apusra apusokra
allative apushoz apusokhoz
elative apusból apusokból
delative apusról apusokról
ablative apustól apusoktól
non-attributive
possessive – singular
apusé apusoké
non-attributive
possessive – plural
apuséi apusokéi
Possessive forms of apus
possessor single possession multiple possessions
1st person sing. apusom apusaim
2nd person sing. apusod apusaid
3rd person sing. apusa apusai
1st person plural apusunk apusaink
2nd person plural apusotok apusaitok
3rd person plural apusuk apusaik
Derived terms
  • apuska

Etymology 2

From apu (father) +‎ -s (-like, -related, adjective-forming suffix).

Adjective

apus (comparative apusabb, superlative legapusabb)

  1. typical or characteristic of dad/daddy
Declension
Inflection (stem in -a-, back harmony)
singular plural
nominative apus apusak
accusative apusat apusakat
dative apusnak apusaknak
instrumental apussal apusakkal
causal-final apusért apusakért
translative apussá apusakká
terminative apusig apusakig
essive-formal apusként apusakként
essive-modal
inessive apusban apusakban
superessive apuson apusakon
adessive apusnál apusaknál
illative apusba apusakba
sublative apusra apusakra
allative apushoz apusakhoz
elative apusból apusakból
delative apusról apusakról
ablative apustól apusaktól
non-attributive
possessive – singular
apusé apusaké
non-attributive
possessive – plural
apuséi apusakéi

Further reading

  • apus in Géza Bárczi, László Országh, et al., editors, A magyar nyelv értelmező szótára [The Explanatory Dictionary of the Hungarian Language] (ÉrtSz.), Budapest: Akadémiai Kiadó, 1959–1962. Fifth ed., 1992: →ISBN.
  • apus in Nóra Ittzés, editor, A magyar nyelv nagyszótára [A Comprehensive Dictionary of the Hungarian Language] (Nszt.), Budapest: Akadémiai Kiadó, 2006–2031 (work in progress; published a–ez as of 2026).

Iban

Etymology

From Proto-Malayo-Polynesian *qa(m)pus (come to an end, be destroyed). Compare Sundanese apus (easily go out, extinguished (fire)).

Pronunciation

  • IPA(key): /apus/

Verb

apus

  1. to extinguish; to put an end to
  2. to delete

Adverb

apus

  1. breathe for the last time
  2. disappear completely

Indonesian

Pronunciation

Etymology 1

Verb

apus

  1. alternative form of hapus
Derived terms

Etymology 2

Borrowed from Sasak [Term?].

Noun

apus (plural apus-apus)

  1. a concoction made from rice flour and spices, shaped like small balls, believed to cure stomach aches and postpartum headaches

Further reading

Latin

Etymology

    Borrowed from Ancient Greek ἄπους (ápous, footless).

    Pronunciation

    Noun

    apūs m (genitive apodis); third declension

    1. A martlet, swallow; a kind of bird believed to have no feet.

    Declension

    Third-declension noun.

    References

    • apus”, in Charlton T. Lewis and Charles Short (1879), A Latin Dictionary, Oxford: Clarendon Press
    • apus”, in Gaffiot, Félix (1934), Dictionnaire illustré latin-français, Hachette.

    Old Sundanese

    Etymology

    Compare Old Javanese apus (bond, tie; composition).

    Noun

    apus

    1. literature, book
      • c. late 15th century, Bujangga Manik, folio 14, recto:
        Carek di na apus teya: "Kadyaṅganiṅ riṅ gĕni, lamun padĕkĕt jĕṅ ĕ(n)juk, mu(ṅ)ku buruṅ eta sĕṅĕt. Kitu lanaṅ dĕṅĕn wadon".
        (please add an English translation of this quotation)

    Derived terms

    • apus agöṅ
    • apus daṅdan
    • apus satambi

    Portuguese

    Verb

    apus

    1. first-person singular preterite indicative of apor

    Romanian

    Etymology

    From the past participle of the verb apune (to fade, set), from Latin apponere. Was the traditional word for "west", but today vest is used as the standard term. Compare also the descendants of Latin ponens in the Western Romance languages, which developed the meaning of "west".

    Pronunciation

    • IPA(key): /aˈpus/

    Adjective

    apus m or n (feminine singular apusă, masculine plural apuși, feminine/neuter plural apuse)

    1. (of celestial bodies) set
    2. bygone, dead, vanished

    Declension

    Declension of apus
    singular plural
    masculine neuter feminine masculine neuter feminine
    nominative-
    accusative
    indefinite apus apusă apuși apuse
    definite apusul apusa apușii apusele
    genitive-
    dative
    indefinite apus apuse apuși apuse
    definite apusului apusei apușilor apuselor

    Noun

    apus n (plural apusuri)

    1. (poetic) west
    2. sunset
      Synonym: asfințit
    3. (figurative) decline

    Declension

    singular plural
    indefinite definite indefinite definite
    nominative-accusative apus apusul apusuri apusurile
    genitive-dative apus apusului apusuri apusurilor
    vocative apusule apusurilor

    Synonyms

    Antonyms

    Coordinate terms

    compass points (native origin): puncte cardinale:  [edit]

    miazănoapte
    apus răsărit
    miazăzi

    Verb

    apus

    1. past participle of apune

    Tausug

    Pronunciation

    • (Sinūgan Parianun) IPA(key): /ʔapus/ [ʔɑˈpus]
    • Rhymes: -us
    • Syllabification: a‧pus

    Noun

    apus (Sulat Sūg spelling اَفُسْ)

    1. gambling